“Preservation, yes; dissemination, but…”
A review of the work “With Your Absence, I Tune a Few Instruments”
by Saeid Yaghoubiān
Today, strict adherence to the precise performance of the sonata-like structure of a dastgāh in the genre of Iranian classical music is rarely encountered—something that was quite common in the 1980s and 1990s. This very commitment is enough for the second independent work by Sepideh Moshaki to evoke the approaches of the Center for the Preservation and Dissemination of Iranian Music: an album entirely within a single dastgāh and featuring more than forty minutes of dastgāhi vocal performance. The meters and rhythms, too, are the familiar metric patterns of sonata-like dastgāh pieces within the repertoire (1) of Iranian art music. To further emphasize the school-oriented nature of this work, it should be added that moving beyond monophony and ensemble playing was not among the creator’s concerns in the pieces of this album.
The arrangement and performance of the pieces are precise and refined. Moreover, in her melodic writing, the composer has made good use of the singer’s particular vocal range.
The singing—and especially the delivery of the poetry—is of a solid standard at a time when dastgāhi vocal music is rarely heard. However, in this album by Sepideh Moshaki—whom we know from her solo album “Wordless Dialogue” as a capable and authorial setār player—despite the presence of other positive qualities, we hear a rather weak sonority, part of which may be related to the recording and final production process as well.
If an interested listener wishes to know how the cycle of preservation-and-dissemination music turns at the end of the century, and what a work shaped by the continuation of that line of thought sounds like at century’s end, listening to this album will provide some answers.
The outcome of the previous generation’s efforts to preserve and disseminate their ideology has today resulted in the presence and activity of the makers of albums such as this. Through producing such works, they too are engaged in preservation. But to what extent do the social platforms for dissemination exist in today’s Iran? What percentage of the music audience do today’s preservers account for, and what proportion of its listeners—those who have heard Dastān—will this album succeed in convincing?
«حفظ، آری؛ اشاعه اما…
» نقدی بر اثر «با فراقت چند سازم» نوشتهی سعید یعقوبیان
امروزه مقید بودن به اجرای دقیق سونیت دستگاهی در ژانر موسیقی کلاسیک ایرانی به ندرت دیده میشود؛ چیزی که در دهههای شصت و هفتاد تا حد زیادی معمول بود. همین تقید کافیست که دومین اثر مستقل سپیده مشکی، ما را یاد نگرشهای مرکز حفظ و اشاعه بیندازد؛ آلبومی به تمامی در یک دستگاه واحد و با بیش از چهل دقیقه آواز دستگاهی. همچنین وزن و ضربها اوزان مألوف قطعات متریک سونیت دستگاهی در کارگان (۱) موسیقی دستگاهی هستند. در مکتبی بودن این اثر، این نکته تکمیلی را هم اضافه کنیم که عبور و عدول از تکصدایی و باهمنوازی، در قطعات این آلبوم، دغدغهی صاحب اثر نبوده است. تنظیم و اجرای قطعات، دقیق و باظرافت است. همچنین آهنگساز در ملودیپردازی خود، از گسترهی صوتی خاص خواننده بهرهی وافی برده است. آواز و بهویژه خوانش شعر، در زمانهای که دیگر به ندرت آواز دستگاهی شنیده میشود، استاندارد است. اما در این آلبوم از سپیده مشکی – که با آلبوم تکنوازی «بیواژه گفتوگو» او را در قامت یک سهتارزن توانا و مؤلف میشناسیم – کنار دارا بودن ویژگیهای مثبت دیگر، سونوریتهی ضعیفی را میشنویم که بخشی از این موضوع شاید به ضبط و نهاییسازی کار نیز مربوط باشد. اگر یک شنوندهی علاقهمند بخواهد بداند که چرخهی موسیقی حفظ و اشاعهای، در پایان قرن چگونه میچرخد و اثری ساخته و پرداختهی ادامهی آن اندیشه، در پایان قرن چگونه صدا میدهد، با شنیدن این آلبوم به پاسخهایی خواهد رسید. نتیجهی تلاشهای نسل گذشته در حفظ کردن و اشاعه دادن ایدئولوژیشان، امروز به حضور و فعالیت عاملین آلبومهایی از این دست انجامیده. اینان نیز با تولید اینگونه آثار، در کار حفظاند. بسترهای اجتماعی اشاعه اما تا چه میزان در ایران امروز وجود دارد؟ حافظان امروز، سهم درصدشان از مخاطبین موسیقی چقدر است و این آلبوم چند درصد از مخاطبین خود را – که «دستان» را شنیدهاند – قانع خواهد ساخت؟